Erta Denetim
Bülten
23 Aralık 2012
sayfa
I-Giriş
Eski Türk Ticaret Kanunu Hükümlerine Göre Tüzel Kişi Tacirlerin Düzenleyeceği Defterler Arasında Karar Defteri De Sayılmıştır (Eski Ttk 6762 Sk. Md.66/1).
Aynı Kanunda Karar Defteri İle İlgili Özel Bir Hüküm Bulunmaktadır(6762 Sk Md.78).
Bu Hüküm "Hükmi Şahıs Olan Tacirler Tarafından Tutulan Karar Defterine Gerek Umumi Heyet Veya Ortaklar Heyeti, Gerek Varsa İdare Meclisi Tarafından Müzakere Neticesinde İttihaz Olunan Kararlarla Toplantıda Hazır Bulunan Azaların Adları Ve Soyadları Ve Toplantı Günü İle Beyan Edilen Rey Ve Müzakerelerin Tam Bir Surette Bilinmesi İçin Gerekli Diğer Hususlar Geçirilir Ve Bu Kararların Altı Şirket Namına İmza Koymaya Salahiyetli Olanlar Tarafından İmza Edilir. " Şeklindedir.
Bu Hükümden Anlaşılan, Karar Defteri Genel Nitelikli Bir Defterdir. Bu Defter, Kollektif, Komandit Ve Limited Şirketlerce Kullanılır.
Diğer Taraftan Aynı Kanun Gereğince Yönetim Kurulunun Tutacağı Defterler Arasında;
-Genel Kurul Tutanaklarının Yazılmasına Mahsus Toplantı Ve Müzakere Defteri,
-Yönetim Kurulunun Toplantı Ve Müzakerelerinin Yazılmasına Mahsus Yönetim Kurulu Kararlar Defteri,
Sayılmıştır(6762 Sk Md.326/2,3).
Bu Hükme Göre De, Anonim Şirketlerde Karar Defteri Yerine Toplantı Ve Müzakere Defteri İle Yönetim Kurulları Defteri Olmak Üzere İki Defter Kullanılır.
Anonim Şirketlere Yapılan Atıf Nedeniyle Hisseli Komandit Şirketler De Bu Defterleri Kullanırlar (6762 Sk Md.481).
4.02.2011 Gün Ve 27846 Sayılı Resmi Gazete'de Yayımlanan 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu 01.07.2012 Tarihinden İtibaren Yürürlüğe Girmiştir. Bu Kanunda 27.06.2012 Gün Ve 28339 Sayılı Resmi Gazete'de Yayımlanan 6335 Sayılı Kanunla Değişiklikler Yapılmıştır.
Yeni Türk Ticaret Kanununda Tutulması Ve Açılış Ve Kapanış Tasdikinin Zorunlu Olduğu Defterlerden Biri De Yönetim Kurulu Karar Defteridir(6102 Sk. Md.64/3).
Bu Makalemizde, Yeni Türk Ticaret Kanunu'na Ve Bu Kanuna Göre Yayımlanmış Tebliğe Göre Yönetim Kurulu Karar Defteri İle Limited Şirketlerin Tutabileceği Defterlerden Olan Yönetim Kurulu Karar Defteri Mahiyetindeki Müdürler Kurulu Karar Defterinin Tutulma Ve Onaylanma Esasları Konusu İncelenecektir.
Iı- Ttk Ve İlgili Tebliğdeki Hükümlere Göre Anonim Şirketlerin Yönetim Kurulu Karar Defteri İle Limited Şirketlerde Müdürler Kurulu Karar Defterinin Tutulmasına Onaylanmasına İlişkin Uygulama Esasları
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 64 Ncü Maddesi, Defter Tutma Yükümlülüğü İle İlgilidir. Bu Maddede Tacirlerin Tutmakta Olduğu Defterler, Defterlerin Açılış Ve Kapanış Onayları, Onay Yapacak Makamlar Sayılmıştır.
Bu Defterlerden Biri De Yönetim Kurulu Karar Defteridir. İşletmenin Muhasebesiyle İlgili Olmayan Yönetim Kurulu Karar Defteri De Bu Kanun Uygulamasında Ticari Defter Sayılmıştır(6102 Sk Md.64/4).
Ticari Defterlerin Nasıl Tutulacağı, Defterlere Kayıt Zamanı, Onay Yenileme İle Açılış Kapanış Onaylarının Şekli Ve Esasları Gümrük Ve Ticaret Bakanlığı İle Maliye Bakanlığınca Müştereken Çıkarılan Tebliğle Belirleneceği Hüküm Altına Alınmıştır(6102 Sk Md.64/3).
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 64/3 Ncü Maddesinde Yer Alan Hükme Göre, Gümrük Ve Ticaret Bakanlığı İle Maliye Bakanlığı 19 Aralık 2012 Gün Ve 28502 Saylı Resmi Gazete'de Yayımlanan "Ticari Defterlere İlişkin Tebliğ" De Ticari Defterlerin Nasıl Tutulacağını, Defterlerin Kayıt Zamanını, Onay Yenileme İle Açılış Ve Kapanış Onaylarının Şekli Ve Esaslarını Belirlemiştir.
Bu Tebliğe Göre;
A-Yönetim Kurulu Karar Defteri Tutacak Tacirler
-Anonim Şirket,
-Sermayesi Paylara Bölünmüş Komandit Şirket,
-Limited Şirket,
(Limited Şirketlerde Müdür Veya Müdürler Kurulunun Şirket Yönetimi İle İlgili Olarak Aldığı Kararlar Genel Kurul Toplantı Ve Müzakere Defterine Kaydedilebileceği Gibi Ayrı Bir Müdürler Kurulu Karar Defteri De Tutulabilir. Müdürler Kurulu Karar Defterinin Tutulması Halinde Açılış Ve Kapanış Onayları Dahil Olmak Üzere Yönetim Kurulu Karar Defterine İlişkin Hükümler Uygulanır(Tebliğ Md.5/3)).
Limited Şirketler, İhtiyari Olarak Genel Kurul Toplantı Ve Müzakere Defterinden Ayrı Olarak Müdürler Kurulu Karar Defterini Tutuyorlarsa, Bu Defter İle İlgili Hükümler Yönetim Kurulu Karar Defterindeki Esaslara Tabi Olacaktır.
Bu Nedenle Aşağıdaki Açıklamalarda Yönetim Kurulu Karar Defteri İfadesi, Limited Şirketler İçin Müdürler Kurulu Karar Defteri Olarak Değerlendirilmelidir.
B-Yönetim Kurulu Karar Defterinin Mahiyeti
Yönetim Kurulu Karar Defteri, Anonim Şirketlerde Yönetim Kurulunun, Sermayesi Paylara Bölünmüş Komandit Şirketlerde Yöneticinin Veya Yöneticilerin Şirket Yönetimi İle İlgili Olarak Aldığı Kararların Yazılacağı Ciltli Ve Sayfa Numaraları Teselsül Eden Defterdir (Tebliğ Md.10/1).
C-Yönetim Kurulu Karar Defterinin İçeriği Ve Yapılacak Kayıtlar.
Karar Defterindeki Kayıtların En Az Aşağıdaki Bilgileri İçermesi Şarttır:
-Karar Tarihi,
-Karar Sayısı,
-Toplantıda Hazır Bulunanlar,
-Kararın İçeriği,
-Üyelerin İmzaları.
Kararın, Üyelerden Birinin Yaptığı Öneri Üzerine Diğerlerinin Yazılı Onayı İle Veya Bazı Üyelerin Elektronik Ortamda Katılması Suretiyle Alındığı Durumlarda Bu Husus Ayrıca Belirtilir.
Kararın, Üyelerden Birinin Yaptığı Öneri Üzerine Diğerlerinin Yazılı Onayı İle Alınması Halinde İmzaların Bulunduğu Kâğıt Veya Kâğıtlar Karar Defterine Yapıştırılır.
Kararların Bütün Üyelerin Toplantıya Elektronik Ortamda Katılması Ve Güvenli Elektronik İmza İle Alınması Halinde Kararın Güvenli Elektronik İmza İle İmzalandığını Belirten İfadenin Karar Metninde Yer Alması Ve Alınacak Fiziki Kararın Deftere Yapıştırılması Şarttır.
Kararın Bazı Üyelerin Fiziki Ortamda Bazı Üyelerin İse Elektronik Ortamda Toplantıya Katılması Suretiyle Alınması Halinde İse Karar Metninde Fiziki Ortamda Katılanların İmzaları İle Elektronik Ortamda Katılanların Güvenli Elektronik İmza İle Kararı İmzaladıkları Belirtilir Ve Fiziki Karar Metni Karar Defterine Yapıştırılır.
Yönetim Kurulu Toplantılarına Elektronik Ortamda Katılım Sağlanması Halinde Elektronik Kayıtlar Kanunun 65 İnci Maddesi Uyarınca Güvenli Bir Şekilde Saklanır.
Bir Önerinin Veya Önerilerin Islak İmza İle İmzalanması Şeklinde Alınan Kararlar Kanunun 390 Incı Maddesinin Dördüncü Fıkrası Uyarınca Karar Defterine Yapıştırılır; Aksi Halde Karar Geçersizdir.
Her Yönetim Kurulu Üyesi Alınan Karara İlişkin Muhalefetinin Bir Şerh İle Karar Metnine Geçirilmesini İsteyebilir. Üyelerin Şerh Yazma Talebi Hiçbir Sebeple Reddedilemez; Şerh Yazılmasına Engel Olunamaz. Şerh, Sahibi Dışında Hiç Kimse Tarafından Değiştirilemez.(Tebliğ Md.10/2,3,4,5,6,7,8,9).
Limited Şirketlerde Müdür Veya Müdürler Kurulunun Şirket Yönetimi İle İlgili Olarak Aldığı Kararlar Genel Kurul Toplantı Ve Müzakere Defterine Kaydedilebileceği Gibi Ayrı Bir Müdürler Kurulu Karar Defteri De Tutulabilir. Müdürler Kurulu Karar Defterinin Tutulması Halinde Açılış Ve Kapanış Onayları Dahil Olmak Üzere Yönetim Kurulu Karar Defterine İlişkin Hükümler Uygulanır. Kararların Genel Kurul Toplantı Ve Müzakere Defterine Kaydedilmesi Halinde Aşağıdaki Hususların Yazılması Zorunludur(Tebliğ Md.11/4).
-Karar Tarihi,
-Karar Sayısı,
-Toplantıda Hazır Bulunanlar,
-Kararın İçeriği,
-Üyelerin İmzaları.
D- Yönetim Kurulu Karar Defterinin Açılış Onayı Ve Onay Zamanı
Yönetim Kurulu Karar Defterininaçılış Onayı Kuruluş Sırasında Ve Kullanmaya Başlamadan Önce Yapılır. Açılış Onayının Noter Tarafından Yapıldığı Hallerde Ticaret Sicili Tasdiknamesinin Noterce Aranması Zorunludur(Tebliğ Md.13/1).
(2013 Yılına Dair Defterlerin 1/1/2013 Tarihine Kadar Yapılacak Açılış Onaylarında Noterlerce Ticaret Sicil Tasdiknamesi Aranmaz (Tebliğ Geçici Md.4).)
Ticaret Şirketlerinin Ticaret Siciline Tescili Esnasında Yönetim Kurulu Karar Defterinin Açılış Onayı Ticaret Sicili Müdürlükleri Tarafından Da Yapılabilir(Tebliğ Md.13/3).
Yönetim Kurulu Karar Defterinin Açılış Onaylarının Her Hesap Dönemi İçin Yapılması Zorunludur (Tebliğ Md.13/4).
Yönetim Kurulu Karar Defterinin Hesap Dönemi İçinde Dolması Dolayısıyla Veya Başka Sebeplerle Yıl İçinde Yeni Defter Kullanmaya Mecbur Olanlar Bunları Kullanmaya Başlamadan Önce Açılış Onayı Yaptırmak Zorundadırlar(Tebliğ Md.13/5).
E-Yönetim Kurulu Karar Defterinin Kapanış Onayı Ve Onay Zamanı
Yönetim Kurulu Karar Defteri Kapanış Onayına Tabi Defterler Arasında Sayılmıştır (6102 Sk Md.64/3,Tebliğ Md.15).
Yönetim Kurulu Karar Defterinin, İzleyen Hesap Döneminin Üçüncü Ayının Sonuna Kadar Notere İbraz Edilip, Son Kaydın Altına Noterce "Görülmüştür" İbaresi Yazılarak Mühür Ve İmza İle Onaylanması Zorunludur.
Limited Şirketlerde Müdür Veya Müdürler Kurulunun Şirket Yönetimi İle İlgili Olarak Aldığı Kararlar Genel Kurul Toplantı Ve Müzakere Defterine Kaydedildiği Hallerde Bu Defterin Kapanış Onayının Yapılıp Yapılmayacağı Kanunda Ve İlgili Tebliğde Açık Değildir.
Bu Konudaki Görüşüm, Limited Şirketlerde, Müdürler Kurulu Kararlarının Genel Kurul Toplantı Ve Müzakere Defterine Yazılması Bu Defteri Aynı Zamanda Müdürler Kurulu Karar Defteri Haline Getirir. Buna Göre, Genel Kurul Toplantı Ve Müzakere Defteri Müdürler Kurulu Karar Defteri Sayıldığından Açılış Ve Kapanış Onayları Dahil Olmak Üzere Yönetim Kurulu Karar Defterine İlişkin Hükümler Uygulanır .
Bu Halde, Limited Şirketlerin Genel Kurul Toplantı Ve Müzakere Defterine Müdürler Kurulu Kararlarının Yazılması Halinde Kapanış Onayının Yapılması Gerekeceği Görüşündeyim.
O Halde, Bu Defterin İzleyen Hesap Döneminin Üçüncü Ayının Sonuna Kadar Notere İbraz Edilip, Son Kaydın Altına Noterce "Görülmüştür" İbaresi Yazılarak Mühür Ve İmza İle Onaylanması Zorunludur(Tebliğ Md.15).
F-Onayın Şekli
Noterler İle Ticaret Sicil Müdürlüklerinin Yapacağı Açılış Onayları Defterin İlk Sayfasına Yazılır Ve Aşağıdaki Bilgileri İçerir:
– Defter Sahibinin; Gerçek Kişilerde Adı Soyadı, Tüzel Kişilerde Unvanı,
– Defter Sahibinin İletişim Bilgileri (Adres, Telefon, E-Posta Adresi),
-İşletmenin Merkezi,
-Mersis Numarası,
(Mersis Kullanılmaya Başlanana Kadar Mersis Numarası Yerine Ticaret Sicili Numarası İle Vergi Kimlik Numarası Kullanılır. Tebliğ Geçici Md.2)
-Şirketin Faaliyet Konusu,
-Tacir Sermaye Şirketi İse Taahhüt Edilen Ve Ödenen Sermaye Miktarı
– Defterin Türü,
-Defterin Kaç Sayfadan İbaret Olduğu,
-Defterin Kullanılacağı Hesap Dönemi,
-Onay Tarihi,
-Onayı Yapan Makamın Resmi Mühür Ve İmzası.
Defterler Aşağıdaki Şekilde Onaylanır:
Ciltli Defterlerin Sayfalarının Sıra Numarasıyla Teselsül Ettiğine Bakılarak, Bu Sayfalar Teker Teker Onay Makamının Resmi Mühürü İle Mühürlenir(Tebliğ Md.14).
G-Yönetim Kurulu Karar Defterinin Onay Yenileme Şekli
Yönetim Kurulu Karar Defterlerinde Son Kaydın Altına Yazılacak "Görülmüştür" İbaresinin Yanında Onay Yenileme Kısmında Aşağıdaki Bilgilerin Yer Alması Zorunludur:
-Bu Tebliğin 14 Üncü Maddesinde Açılış Onayında Bulunması Gerektiği Hüküm Altına Alınan Hususlarda Bir Değişiklik Olmuşsa Bu Değişiklikler,
-Defterin Kalan Sayfa Adedi,
-Kullanılmaya Devam Edileceği Hesap Dönemi,
-Onay Tarihi,
-Onay Makamının Resmi Mühür Ve İmzası.
Onay Yenileme İşleminde Defterlerin Kalan Sayfalarının Tekrar Mühürlenmesine Ve Sıra Numarası Verilmesine Gerek Yoktur.
H-Defterde Kayıt Düzeni
-Yönetim Kurulu Karar Defteri Türkçe Tutulur Ve Kayıtlarda Türk Para Birimi Kullanılır(Tebliğ Md.19).
-Kayıtlarda Kısaltmalar, Rakamlar, Harfler Ve Semboller Kullanıldığı Takdirde, Bunların Anlamları Duraksamaya Yer Bırakmayacak Kesinlikte Ve Tekdüze Olur(Tebliğ Md.20).
–Defterlere Yazımlar Ve Diğer Gerekli Kayıtlar, Eksiksiz, Doğru, Zamanında Ve Düzenli Olarak Yapılır.
-Defterlerde Kayıtlar Arasında Boşluk Bırakılamaz Ve Satır Atlanamaz. Ciltli Defterlerde, Defter Sayfaları Ciltten Koparılamaz. Tasdikli Müteharrik Yapraklarda Bu Yaprakların Sırası Bozulamaz Ve Bunlar Yırtılamaz(Tebliğ Md.21).
-Bir Yazım Veya Kayıt, Önceki İçeriği Belirlenemeyecek Şekilde Çizilemez Ve Değiştirilemez. Kayıt Sırasında Mı Yoksa Daha Sonra Mı Yapıldığı Anlaşılmayan Değiştirmeler Yasaktır.
-Kayıtlardaki Hatalara İlişkin Çizimler; Saklayıcı, Örtücü Ve Karartıcı Değil Düzeltici Ve Gerçeği Yansıtıcı Olur. Eski Kayıtlar Karalanamaz, Kapatılamaz, Herhangi Bir Madde Veya Araçla Silinemez, Görülecek, Okunacak, Ne Olduğu Bilinecek Tarzda Temiz Bir Biçimde Çizilir(Tebliğ Md.22).
I-Yönetim Kurulu Karar Defterinin Elektronik Ortamda Tutulma Durumu
Elektronik Ortamda Tutulacak Defterler İle İlgili 13/12/2011 Tarihli Ve 28141 Sayılı Resmî Gazete'de Yayımlanan 1 Sıra Numaralı Elektronik Defter Genel Tebliği Hükümleri Uygulanır.Bu Tebliğde Genel Kurul Toplantı Ve Müzakere Defteri Sayılmadığından Elektronik Ortamda Tutulamaz.
K- Mevcut Yönetim Kurulu Karar Defterinin Kullanılması
Mevcut Durumda Kullanılmakta Olan Yönetim Kurulu Karar Defteri Yeterli Yaprakları Bulunmak Kaydıyla Ve Bu Tebliğde Belirtilen Bilgilerden Eksik Olanların Yazılması Suretiyle Açılış Onayı Yapılmaksızın Kullanılmaya Devam Edilebilir(Tebliğ Geçici Md.3).
L-Yönetim Kurulu Karar Defteri Hükümlerine Uymamanın Cezası
Yönetim Kurulu Karar Defteri Hükümlerine Uymayanlar 4.000 Tl İdari Para Cezası İle Cezalandırılır(Ttk Md.562).
Iv-Sonuç
Yönetim Kurulu Karar Defteri Uygulaması Yeni Ttk İle Yeni Esaslara Bağlanmıştır. Bu Defterin Tutulması Ve Onaylanmasında Kanun Ve Tebliğ Hükümlerine Uyulması Zorunludur. Uyulmaması Halinde Cezai Yaptırımlarla Karşılaşılacağı Gibi Uygulamada İstenmeyen Sorunlarla Karşılanması Da Olasıdır.
Yararlanılan Kaynaklar
1-6762 Sayılı Ttk
2-6102 Sayılı Ttk
3-Ticari Defterlere İlişkin Tebliğ